FAIGA FA‘AVAE e Talanoaina (Draft Policy)
Faiga Fa‘avae mo le Fesoasoani a le Fono Fa‘avae A‘ana Alofi Nu. 2 mo Aiga Lima Vaivai ua Mana‘omia se Fesoasoani
(A’ana Alofi Nu. 2 Fono Fa‘avae Assistance for Vulnerable Families Policy)
1. Igoa o le Faiga Fa‘avae (Policy Title)
Faiga Fa‘avae mo le Fesoasoani i Aiga Lima Vaivai ua Mana‘omia se Fesoasoani e Talosaga atu ai i le Fono Fa‘avae A‘ana Alofi Nu. 2
(A’ana Alofi Nu. 2 Fono Fa‘avae Assistance for Vulnerable Families Policy)
2. Fa‘amoemoe (Purpose)
O le fa‘amoemoe o lenei faiga fa‘avae o le tuuina atu lea o fesoasoani fa‘apitoa mo aiga lima vaivai ua mana‘omia se fesoasoani ina ia:
(The purpose of this policy is to provide targeted assistance to vulnerable families within A’ana Alofi Nu. 2 in order to):
• siitia ma fa‘aleleia tulaga o le soifuaga
o (improve living conditions and quality of life);
• fa‘aitiitia faigata ma tulaga lē tutusa
o (reduce hardship and social inequities);
• lagolagoina le mamalu ma le manuia o aiga
o (support family dignity and wellbeing);
• fa‘amalosia le tuto‘atasi ma avanoa e maua ai tupe maua; ma
o (encourage self-reliance and income generation; and)
• fausia le gafataulimaina ma le malosi o nu‘u ma afio‘aga
o (strengthen community resilience and sustainable development).
O nei fesoasoani e lē suia ai fesoasoani a le Malo po o isi fesoasoani a afio‘aga, ae o se fesoasoani faaopoopo.
(This assistance is intended to complement, and not replace, existing government or community support systems).
3. Ta‘iala Autū
(Guiding Principles)
O lenei faiga fa‘avae e ta‘ita‘ia e mataupu nei:
(The policy shall be guided by the following principles):
1. Tamaoaiga Faatutusa ma le Alofa – ave le fa‘amuamua i aiga e sili ona mana‘omia. (Equity and Compassion – priority assistance to families with the greatest need).
2. Manino ma le Tali Atu – faiga tonu ma le faaaogāina tatau o tupe.
(Transparency and Accountability – fair assessment and proper use of public funds).
3. Gafataulimaina – fesoasoani e maua ai penefiti umi.
(Sustainability – assistance should create long-term benefits).
4. Fa‘amalosia Aiga – fesoasoani e siitia ai le mafai ona ola tuto‘atasi.
(Empowerment – assistance should support families to improve their livelihoods and independence).
5. Galulue Faatasi ma le Nuu – fesoasoani mai Komiti o Tina, autalavou, ekalesia ma nu‘u i le sailia ma le lagolagoina o aiga mana‘omia.
(Community Partnership – village councils, churches, women’s committees, and youth groups may assist in identifying and supporting vulnerable families).
4. Fa‘auigaina o Aiga Lima Vaivai
(Definition of Vulnerable Families)
E mafai ona manatu o se aiga e lima vaivai pe mana‘omia pe afai e iai se tasi pe sili atu fo‘i o fa‘ailoga nei:
(A household may be considered vulnerable if it demonstrates one or more of the following indicators):
a. Leai ni Auaunaga Taua
(Lack of Basic Utilities)
• Leai se eletise; ma/poo
(No access to electricity; and/or)
• Leai se vai mama ma saogalemu.
(No reliable access to clean and safe water).
b. Lelei Leaga o Fale
(Poor Housing Conditions)
Fale e fausia tele i:
(Housing constructed substantially from):
• taualuga fai i lau po o mea masani;
(traditional thatched roofing);
• puipui po o mea e lē tumau ma maualalo le lelei;
(inferior or temporary wall materials);
• fola vaivai po o tulaga lē saogalemu;
(poor or unsafe flooring materials; or)
• fale ua manatu e lē saogalemu pe lē talafeagai mo le soifuaga.
(housing assessed as structurally inadequate or unhealthy).
c. Leai se Galuega Tumau
(Lack of Formal Employment)
• E leai se tagata o le aiga o faigaluega tumau pe maua tupe maua masani.
(No member of the household is engaged in formal employment or regular income-generating work).
d. Isi Tulaga Faigata
(Other Relevant Hardship Factors)
E mafai e le Komiti Iloilo ona silasila foi i:
(The Assessment Committee may additionally consider):
• tagata e iai manaoga faapitoa po o gasegase tumau;
(disability or chronic illness within the household);
• tagata matutua o nonofo toatasi;
(elderly persons living alone);
• tina po o tama tausi toatasi;
(single-parent households;)
• tumutumu o tagata i totonu o le fale;
(families affected by disasters; or)
• aiga ua aafia i faalavelave faalenatura; po o
(families affected by disasters; or)
• tulaga matitiva ogaoga.
(extreme poverty circumstances).
5. Ituaiga o Fesoasoani
(Nature of Assistance)
5.1 Tapula‘a Maualuga
(Maximum Assistance)
O le fesoasoani maualuga mo le aiga e tasi e lē sili atu i le:
(The maximum assistance available per household shall be)
SAT $10,000
E mafai ona tuuina atu fesoasoani i:
(Assistance may be provided in)
• faatauina o meafaitino po o masini;
(purchase of materials or equipment);
• totogi sa‘o atu i tagata faatau oloa;
(direct payment to suppliers)
• auaunaga ua faamaonia; po o
(approved services; or)
• se tuufaatasiga o nei auala.
(a combination of the above).
6. Gaoioiga e Agavaa mo Fesoasoani
(Eligible Assistance Activities)
E tatau ona mafai e le fesoasoani ona:
(Assistance must demonstrate a reasonable ability to):
a. Fa‘aleleia le Tulaga o le Soifuaga
(Improve Quality of Life)
Fa‘ata‘ita‘iga:
(Examples include):
• faapipiiina o eletise po o solar;
(installation of electricity or solar systems);
• tane vai ma vai mama;
(water tanks and clean water access);
• faleuila ma tumama;
(toilet and sanitation improvements);
• toe faaleleia o fale;
(essential home repairs);
• taualuga po o fola saogalemu;
(safer roofing or flooring);
• auala fesoasoani mo tagata e iai manaoga faapitoa.
(disability access modifications)
b. Fesoasoani e Maua ai Tupe Maua
(Support Income Generation)
Fa‘ata‘ita‘iga:
(Examples include):
• meafaigaluega tau faatoaga;
(agricultural tools or seedlings);
• meafaigaluega fagota;
(fishing equipment);
• masini suisui;
(sewing machines);
• meafaigaluega mo galuega laiti;
(small trade equipment);
• fesoasoani mo taumafa gaosi po o galuega taulima;
(food processing or handicraft support);
• fesoasoani amata pisinisi laiti;
(small business startup support);
• lafumanu po o moa.
(livestock or poultry projects).
E ave le faamuamua i galuega e:
(Priority shall be given to projects with):
• gafataulimaina;
(clear sustainability);
• faigofie ona faatino;
(realistic implementation plans; and)
• ma manino le aogā mo le aiga.
(measurable family benefit).
7. Mea e Lē Agavaa
(Ineligible Uses)
E lē mafai ona faaaogā fesoasoani mo:
(Funds shall not be used for):
• ava malosi, taaloga faitupe, po o mea taugata;
(alcohol, gambling, or luxury items);
• malaga i atunuu i fafo;
(overseas travel);
• galuega faapolokiki;
(political activities);
• foai lotu po o faalavelave faaleaganuu;
(church donations or ceremonial obligations);
• totogiina o aitalafu;
(repayment of personal debts);
• galuega e leai se aogā manino mo le aiga.
(projects without clear household benefit).
8. Faagasologa o Talosaga
(Application Process)
E tatau i tagata talosaga ona tuuina mai:
(Applicants must submit):
pepa talosaga ua mae‘a faatumu;
(completed application form)
faamatalaga o le aiga;
(household information);
faamaoniga o tulaga faigata;
(evidence of vulnerability);
faamatalaga o le fesoasoani po o le galuega talosagaina;
(description of proposed assistance/project);
paketi po o tau fuafuaina; ma
(estimated budget or quotations where applicable; and)
lagolago mai sui o le nuu po o komiti talafeagai pe a mafai.
(endorsement from village representatives or relevant committee where possible).
9. Faagasologa o Iloiloga
(Assessment Process)
O talosaga uma o le a iloiloina e le Komiti mo le Iloiloina o Aiga Vaivai ma Mana‘omia e tofia e le Fono Fa‘avae.
(Applications shall be assessed by a Vulnerable Families Assessment Committee appointed by the Fono Fa‘avae).
E mafai ona aofia ai:
(The Committee may include representatives from):
• sui o le Fono Fa‘avae;
• Komiti o Tina;
(Women’s Committee);
• autalavou;
(Youth representatives);
• taitai lotu ma nuu;
(Church/community leaders; and)
• ma isi tagata tomai talafeagai.
(relevant technical advisors).
O le a iloiloina:
(Assessment criteria may include):
• le ogaoga o le manaoga;
(severity of vulnerability);
• le toatele o tagata tausi;
(number of dependents);
• le aogā o le fesoasoani;
(expected impact);
• le gafataulimaina;
(sustainability);
• sao o le aiga;
(household contribution or participation; and)
• ma le faanatinati o le manaoga.
(urgency of need).
E mafai ona faia asiasiga i nofoaga pe a manaomia.
(Site visits may be undertaken where necessary).
10. Pule e Faamaonia ai
(Approval Authority)
O le Komiti Faafoe a le Fono Fa‘avae A‘ana Alofi Nu. 2 po o se isi ua faatagaina o le a faia le faaiuga mulimuli.
(Final approval shall rest with the A’ana Alofi Nu. 2 Fono Fa‘avae Executive Committee or delegated authority).
O fesoasoani uma ua faamaonia e tatau ona tusia aloaia.
(All approved assistance shall be formally recorded).
11. Mata‘ituina ma le Tali Atu
(Monitoring and Accountability)
E mafai ona manaomia e i latou ua fesoasoani:
(Recipients may be required to):
• tuuina mai lisiti ma faamaoniga o tupe faaalu;
(provide receipts or evidence of expenditure);
• talia asiasiga;
(allow monitoring visits);
• auai i iloiloga mulimuli;
(participate in follow-up evaluations; and)
• ma tuuina mai lipoti o taunuuga.
(provide updates on project outcomes).
Afai e faaaogā sese fesoasoani:
(Misuse of assistance may result in):
• e mafai ona toe saili mai tupe;
(recovery of funds;
• taofia mai fesoasoani i le lumana‘i; po o
(disqualification from future assistance; or
• faia isi gaioiga talafeagai.
(referral for further action.
12. Tutusa o le Faasoasoaina
(Equity and Distribution)
E taumafai le Fono Fa‘avae e:
(The Fono Fa‘avae shall aim to ensure):
• tufatufa tutusa fesoasoani i nuu uma;
(fair distribution across villages);
• fesoasoani i tamaitai, autalavou, tagata matutua ma tagata e iai manaoga faapitoa;
(support for women, youth, elderly, and persons with disabilities; and)
• ma tausisia le manino i faaiuga.
(transparency in decision-making).
13. Toe Iloiloga o le Faiga Fa‘avae
(Review of Policy)
O lenei faiga fa‘avae o le a toe iloiloina i tausaga ta‘i lua pe a manaomia foi e le Fono Fa‘avae.
(This policy shall be reviewed every two years, or earlier if required by the Fono Fa‘avae.)
Faamaonia e le:
(Approved By)
Fono Fa‘avae A‘ana Alofi Nu. 2
Aso: ___________________
Ta‘ita‘ifono: ___________________
Pule o le Ofisa: ___________________

